-
14950 -
4023 -
6612 -
8732
44983 plików
2035,38 GB
![Foldery Foldery](http://x4.static-chomikuj.pl/res/152bece31a.png)
![Ostatnio pobierane pliki Ostatnio pobierane pliki](http://x4.static-chomikuj.pl/res/152bece31a.png)
KTO:
prozaik
NARODOWOŚĆ:
hiszpańska
URODZONY:
11 maja 1916, Iria Flavia de la Coruna (Galicja)
ZMARŁ:
17 stycznia 2002, Madryt
DZIEŁA:
"Rodzina Pascala Duarte" (1946) - powieść
"Nowe przypadki Łazika z Tormesu" - powieść
"Podróż po Alkarii" (1948)
"Żydzi, muzułmanie i chrześcijanie" (1956)
"Pierwsza podróż andaluzyjska" (1959)
"Nowa podróż do "" (1985)
"Ul" (1951) - powieść
"Święty Kamil 1936" (1969) - nowela
"Mazurek dla dwóch nieboszczyków" (1982) - powieść
Z UZASADNIENIA NAGRODY:
Otrzymał ją za "bogatą i mocną prozę, która z powściągliwym współczuciem ukazuje bezbronne istnienie człowieka".
FAKTY Z ŻYCIORYSU:
José Camilo Cela urodził się w iberyjskiej Galicji w rodzinie o arystokratycznym rodowodzie i rozległych koneksjach. Ojciec był Hiszpanem, matka natomiast Angielką pochodzenia włosko-belgijskiego. Sam Cela lubi powtarzać, że ma wśród przodków angielskich piratów i włoskich polityków. "Żywiłem nadzieję, że otrzymam Nagrodę Nobla już w wieku siedmiu lat, bo właśnie wtedy rozpocząłem moją karierę literacką, parając się poezją" - zażartuje po latach. Studiował medycynę, filozofię i prawo na uniwersytecie w Madrycie, ale naukę przerwał wybuch wojny domowej. Przez 14 miesięcy przebywał w republikańskim Madrycie, by w końcu uciec do rodzinnej Galicji, gdzie - mimo choroby płuc - wcielony został do armii generała Franco. Zwolniono go w wyniku ran odniesionych na froncie.
Po wojnie Cela wrócił do Madrytu, gdzie kontynuował studia, których nie ukończył. Poświęcił się całkowicie pisarstwu i w 1942 r. wydał powieść "Rodzina Pascala Duarte", która przyniosła mu światowy rozgłos, i która po "Don Kichocie" Cervantesa jest dziś najczęściej czytanym utworem literatury hiszpańskiej. Aż czterokrotnie Cela przerabiać musiał swe dzieło z powodu zastrzeżeń cenzury, która uważała powieść za "jawnie niemoralną, pornograficzną". Wydanie książki ułatwił mu fakt, że przez cztery lata sam pracował w cenzurze. "Rodzina Pascala Duarte" jest powieścią o gwałcie i przemocy jako niezbywalnych elementach hiszpańskiego życia. W sposób pełen okrucieństwa, obsceniczności, a nawet cynizmu pokazuje, że przemoc jest wynikiem ludzkiej słabości i bezradności, a nie siły i wiary w swoje racje. Idee polityczne - według niego - mają jedynie usprawiedliwiać przemoc. W wyniku doświadczeń wojennych Cela nabrał niechęci do wszelkich ideologii, czemu dał wyraz w przedmowie do "Nowych przypadków Łazika z Tormesu": "Niekiedy myślę, że idee religijne, moralne, społeczne, polityczne są tylko przejawami niezrównoważenia systemu nerwowego. Ale potrzeba będzie jeszcze dużo czasu, byśmy przekonali się, że apostołowie i nawiedzeni to materiał godny domu wariatów, bezsenny i delikatny kwiat słabości. Historia biegnie na przekór ideom lub na ich marginesie. By tworzyć historię niezbędne jest wyzbycie się idei, tak jak dla robienia pieniędzy konieczne jest wyzbycie się skrupułów".
Cela sukces swojej pierwszej powieści tłumaczył właśnie brakiem ideologiczności oraz "nazywaniem rzeczy po imieniu" w społeczeństwie posługującym się na co dzień aluzjami. Zdaniem krytyków "Rodzina Pascala Duarte" spełniła dla Hiszpanów funkcję seansu psychoanalitycznego i przez to że opowiadała o wojnie domowej, sytuując się ponad podziałami, dopomagała w pojednamu narodowym. Powieść została potem zekranizowana. W następnych latach Cela pracował jako dziennikarz dla redakcji "Informaciones". Sporo wówczas jeździł po Hiszpanii i z wędrówek tych przywiózł cykl relacji, wydany w książce "Podróż po Alkarii" (1948). Nobilitując w nich literaturę podróżniczą, pisarz odkrywał przed Hiszpanami egzotykę własnego kraju, opisując zakątki, w których nic się nie zmieniło od czasów Velazqueza czy Goyi. Ten nurt twórczości kontynuować będzie w książkach "Żydzi, muzułmanie i chrześcijanie" (1956), "Pierwsza podróż andaluzyjska" (1959) i "Nowa podróż do Alkarii" (1985).
W 1951 r. ukazuje się kolejna powieść "Ul", przynosząc pisarzowi popularność na świecie. Z powodu zakazu cenzury wydana zostaje w Buenos-Aires. Bohaterem zbiorowym tego utworu jest społeczność wyniszczonego wojną domową Madrytu. Podobny wątek wykorzysta Cela w noweli "Święty Kamil 1936" (1969), w której sugestywnie odmaluje atmosferę przemocy i seksualnych obsesji panującą wśród grupy bohaterów w ostatnim tygodniu poprzedzającym wybuch wojny domowej. W latach 1956-79 pisarz mieszka na Majorce i wydaje najpopularniejsze czasopismo literackie w Hiszpanii "Papeles de Son Armadans", w którym jako jeden z pierwszych otwiera łamy dla twórców emigracyjnych. Walczy zwłaszcza ze sztywnością oficjalnego języka i pasjonuje się słownictwem erotycznym. Owocem tej fascynacji będzie wydanie w 1968 r. dwutomowego "Słownika intymnego", a później "Encyklopedii erotycznej" i "Słownika erotycznego". Pisze powieści, opowiadania, eseje i reportaże. Chociaż niektóre utwory publikowane są jedynie za granicą, a pisarz jest często szykanowany, nigdy nie występuje otwarcie przeciw reżimowi Franco i ma bliskie powiązania z kręgami rządowymi. Po śmierci dyktatora pisarz zostaje senatorem do Kortezów, czyli hiszpańskiego parlamentu. Redaguje pierwszą demokratyczną konstytucję Hiszpanii.
W 1979 r. Cela przenosi się do Guadalajary, a trzy lata później wydaje kolejną głośną powieść "Mazurek dla dwóch nieboszczyków", po opublikowaniu której krytycy piszą, że stworzył nowy styl literacki - "tremendyzmem". Kierunek ten odznacza się jednocześnie makabrycznością, burleską, czarnym humorem, komiczną deformacją i groteskową obscenicznością. Choć Cela powtarza, że jest prowokatorem lubującym się w eksperymentach, to jego twórczość tkwi w tradycji przełomu XVI i XVII w. oraz hiszpańskiej groteski, pojmowanej zawsze jako przeciwieńsrwo rozpaczy. W życiu publicznym nazywany jest człowiekiem-instytucją, w życiu prywatnym to kobieciarz, smakosz i podróżnik. Lubi przechwalać się, że mimo nieukończenia studiów ma tytuł doktora honoris causa siedmiu uniwersytetów. Raz odmówił przyjęcia tego wyróżnienia - od uczelni w Santiago - na znak protestu przeciw polityce Pinocheta. Nigdy nie otrzymał natomiast Nagrody Cervantesa, najwyższego lauru, jakim może zostać uhonorowany twórca piszący w języku hiszpańskim. "Fakt, że nie otrzymałem dotąd Cervantesa, nabrał już właściwie cech tradycji narodowej, podobnie jak w Stanach przeszedł już do tradycji fakt, że morduje się kogoś z rodziny Kennedych", skomentował to Cela z właściwą dla siebie ironią. Rozczarowanie zrekompensował mu w 1989 r. Komitet Noblowski przyznając za "bogatą i mocną prozę, która z powściągliwym współczuciem ukazuje bezbronne istnienie człowieka", literacką Nagrodę Nobla. Kiedy ambasador szwedzki przekazał tę informację pisarzowi w Guadalajarze, usłyszał w odpowiedzi: "Gdyby to ode mnie zależało, również przyznałbym ją sobie".
Nie ma plików w tym folderze
-
0 -
0 -
0 -
0
0 plików
0 KB
![Chomikowe rozmowy Chomikowe rozmowy](http://x4.static-chomikuj.pl/res/a2dccdc43c.png)
![Zaprzyjaźnione i polecane chomiki (18) Zaprzyjaźnione i polecane chomiki (18)](http://x4.static-chomikuj.pl/res/cba406437d.png)