Josteine

Osyp Nazaruk

Opowieść, która stała się kanwą i inspiracją dla serialu „Wspaniałe stulecie”.

Pierwsza połowa XVI wieku. Aleksandra Lisowska, młoda dziewczyna z Rohatyna, porwana przez Tatarów niemal sprzed ołtarza i wzięta w jasyr, trafia na dwór Sulejmana Wspaniałego, jednego z najpotężniejszych władców Imperium Osmańskiego. Przyjmuje imię Hürrem (Roksolana to przydomek wskazujący na przynależność do narodu ruskiego). Sułtan po prostu traci dla niej głowę i postanawia się z nią ożenić…

Sara Nović

Dla dziesięcioletniej Any Jurić wojna rozpoczęła się od paczki papierosów… Kiedy zaprzyjaźniony sprzedawca pewnego dnia zapytał, jakie papierosy pali wujek dziewczynki - serbskie czy chorwackie – ta uświadomiła sobie po raz pierwszy, jak ogromna to różnica.
Jugosławia, 1991 rok. Ana mieszka z rodzicami i malutką, ciężko chorą siostrą w Zagrzebiu. Mimo toczącej się w kraju wojny sytuacja, choć trudna, wydaje się do opanowania. Dzieci w dalszym ciągu uczą się w szkołach, a Ana gra na ulicy w piłkę ze swoim najlepszym przyjacielem, Luką. Co prawda do miasta zaczynają napływać uchodźcy z ogarniętych wojną innych części kraju, ale życie wokół zdaje się biec swym naturalnym rytmem. I wtedy Zagrzeb zostaje zbombardowany po raz pierwszy…

Maggie Nelson

Maggie Nelson, amerykańska pisarka i intelektualistka, nawiązując do Barthes’owskiej interpretacji mitu o Argo, odnawia znaczenia najważniejszych dla siebie pojęć. Bo Argonauci to z jednej strony intymny opis doświadczeń autorki jako partnerki osoby niebinarnej, matki i córki, a z drugiej – erudycyjna rozprawa na temat tożsamości, seksualności i przemijania. Autorka sprawnie przeplata osobiste doświadczenia z teorią queer, psychologię z historią sztuki, filozofię z codziennością. Dzięki poświęceniu uwagi wyzwaniom, z jakimi na początku XXI wieku mierzą się kobiety w nieheteronormatywnych związkach, i niejednokrotnie stawaniu w opozycji do głównego – męskiego – nurtu pisania o LGBTQ+, Argonauci bez wątpienia wpiszą się w historię literatury feministycznej i queerowej.

Tytuł oryginału: *The Argonauts*

Jolanta Brach-Czaina

W „Lubiewie” Brach-Czaina odnajdywała nadzieję, że przed „zniewoleniem i terrorem monolitycznych zasad” ochroni nas „przegięcie”. W czasach, gdy jeszcze nie mówiono o niebinarności, filozofkę fascynowały momenty, w których „ujawniają się inne, niż znane dotychczas formy człowieka”. W artykule dla „Rzeczpospolitej” nazwała Radio Maryja „nieszczęściem polskiej kultury”. Stawała w swoich esejach w obronie wolności artystycznej, proponując, by ostrzeżenie przed możliwością „obrazy uczuć religijnych” były umieszczane na wystawach niezależnie od tego, co prezentują. W tekście "Progi polskiego feminizmu", opublikowanym w 1995 roku podkreślała, że „wartości głoszone w obu systemach, komunistycznym i katolickim, były na ogół sprzeczne, ale skutki nakazów często sumowały się”.
Dla Joanny Brach-Czainy esej filozoficzny to „próba wyjścia z intelektualnej pułapki”, „ryzykowna przygoda”, która „wymaga niekonwencjonalnych rozwiązań”.

Adam Leszczyński

Dlaczego Afryka nie może sobie poradzić z przemocą, głodem, wyzyskiem i AIDS

♦ MOBI

Tom reportaży Adama Leszczyńskiego pokazuje Afrykę od innej strony niż kolorowe foldery oferujące atrakcje Czarnego Lądu złaknionym egzotyki, sytym zachodnim turystom. Autor wskazuje źródła skrajnej nędzy i społecznych patologii rdzennych mieszkańców kontynentu. Przyczyny, którym nie zdoła sprostać coraz obfitsza pomoc humanitarna.

Adam Hochschild

Adam Hochschild patrzy na napięte stosunki we współczesnej RPA przez szczególny pryzmat. Punktem wyjścia są dwa historyczne wydarzenia, pozornie odległe. Pierwsze to przełomowa bitwa nad Krwawą Rzeką, która miała miejsce w 1838 roku i przesądziła o tym, kto będzie rządził w tej części świata – Burowie czy Zulusi. Drugie to obchody jej rocznicy zorganizowane sto pięćdziesiąt lat później przez konkurujące ze sobą ugrupowania. Oba wpłynęły na zmiany polityczne, jakie zaszły w kraju w późniejszych latach, i na społeczeństwo, które po dziś dzień pozostaje skłócone. Hochschild w przenikliwy sposób, łącząc reportaż i książkę historyczną, ukazuje kraj, na którego współczesności przeszłość położyła się wyjątkowo długim cieniem.

PRACA ZBIOROWA
MiniBOOK GW

Wiara, nadzieja i skandale

Dziesięć niecodziennych spojrzeń na polski Kościół. Wiara, nadzieja, pieniądze, celibat, posłuszeństwo, czyli życie codzienne i niecodzienne polskiego kleru oczami reporterów „Dużego Formatu”.
Minibook zawiera następujące reportaże:
• „Lepiej późno niż później”, Katarzyna Klukowska
• „Odłóż miecz, katoliku”, z ks. Franciszkiem Kamienieckim rozmawia Marcin Kowalski
• „Portfel księdza”, Adam Czerwiński
• „Życie seksualne Kościoła”, Bożena Aksamit
• „Siostry otwarte”, Bartłomiej Kuraś, Małgorzata Skowrońska
• „Klaudia wychodzi z klasztoru”, Katarzyna Boni

Kamil Fejfer

Opowieści o pracy w Polsce. To o nas

To książka pokoleniowa. Trzydziestolatkowie z dużych i małych miast, po studiach, znający języki. W teorii świat powinien należeć do nich. A w praktyce – praca poniżej kwalifikacji, umowy śmieciowe, minimalne stawki. Tak właśnie wygląda polski rynek pracy. Nie godzisz się na to? Wypadasz. Kamil Fejfer, twórca kultowego „Magazynu Porażka“ opisuje prawdziwe historie.

Jim Corbett

Ludojad z Rudraprayag

Ten śmiertelnie niebezpieczny przedstawiciel dzikich kotów przez długie osiem lat siał grozę w podhimalajskich lasach. Ludzie sparaliżowani strachem po zapadnięciu zmroku barykadowali się w domach. Niektórych ludojad wywlekał z domostw, a ten kto odważył się wyjść na próg przeważnie przepłacał swoją lekkomyślność życiem. Ofiarą zwierzęcia padło co najmniej 125 osób. Książka opowiada dzieje niezwykłych łowów.

„Lampart ludojad z Rudraprayag to opowieść o jednym z wielu dzikich zwierząt, jakie upolował Corbett. Wyłania się z niej portret człowieka, który nade wszystko cenił wytrwałość, odwagę i spartańską surowość”.
„The Indenspendent”

Jim Corbett

oraz inne opowieści o ludojadach z Kumaonu

Ten zbiór opowiadań jest właściwie jedną historią starej jak świat pierwotnej walki, której stawką jest ludzkie życie. To także ukazany z kilku perspektyw swoisty portret ludojada - począwszy od motywów ludożerczej aktywności zwierzęcia poprzez jego tryb życia, kryjówki i zwyczaje, po jego mocne strony i słabości. To wreszcie świadectwo prawdziwego człowieczeństwa - wrażliwości i troski, pokory i poświęcenia, odwagi i wytrwałości.

Jim Corbett był najsławniejszym łowcą ludojadów. Pomiędzy 1907, a 1938 rokiem słynny myśliwy upolował 19 tygrysów i 14 panter. Wszystkie były ludożercami siejącymi postrach wśród mieszkańców indyjskich wiosek. Oblicza się, że zastrzelone przez Jima Corbetta drapieżniki zabiły w sumie ponad 1500 osób.

Arundhati Roy

Jak rozpada się największa demokracja na świecie

Arundhati Roy, pisarka zaangażowana społecznie i politycznie, autorka głośnej powieści "Bóg rzeczy małych", bezlitośnie rozprawia się z wyidealizowanymi wyobrażeniami na temat Indii. Poddaje ostrej krytyce funkcjonowanie państwa, powszechną korupcję, łamanie praw człowieka i brak skutecznej polityki społecznej wobec najuboższych. Staje po stronie najsłabszych, wykluczonych, sponiewieranych obywateli swojego kraju. Próbuje zrozumieć, jak doszło do tego, że Indie, aspirujące do miana nowoczesnej demokracji, są rozdzierane przez wewnętrzne konflikty.
Dlaczego, jeśli jest tak dobrze, obywatele występują zbrojnie przeciwko rządzącym, a rządzący odpowiadają siłą, traktując obywateli jak terrorystów, nie próbując zrozumieć ich racji.

Jolanta Brach-Czaina

„Jolanta, córka Ireny, wnuczka Bronisławy, prawnuczka Ludwiki” – gdy na okładce pierwszego wydania tej niezwykłej, filozoficznej opowieści o człowieku zamiast tradycyjnego imienia i nazwiska pojawiły się imiona przodkiń Jolanty Brach-Czainy, zapanowały zdumienie, konsternacja i zachwyt. Dopiero odkrywaliśmy w Polsce herstorię, a ludowa historia kobiet dopiero zaczynała być opowiadana.
W Błonach umysłu Autorka przypomina o rytuałach, które wypełniają naszą codzienność. Ale co wynika z faktu, że żyjemy? I jak żyć w świecie, który ciągle się przeobraża? Zdaniem filozofki ludźmi stajemy się poprzez relacje. „Jestem wśród innych tak, jak oddycham”, pisze. Błony umysłu są zaproszeniem do przyjrzenia się na nowo światu ludzi, zwierząt, roślin i pojęć. Zaproszeniem nieustannie aktualnym, bo zawsze w swojej zachłanności „kurczowo ściskamy okruchy świata, żebrząc o życie”.

Michael Finkel

27 lat samotności z wyboru

Jeśli czytaliście „Wszystko za życie” Krakauera lub zachwyciło was „Walden”, koniecznie poznajcie historię ostatniego prawdziwego pustelnika Ameryki.
Z niektórych domków ginęły zapasowe butle z gazem. Jedzenie, latarki albo książki z nocnego stolika. W letnim obozie dla dzieci masowo znikały baterie. A wszystko to za sprawą człowieka, który w 1986 roku wyszedł ze swojego domu z postanowieniem, by zgubić się w lesie i nigdy więcej nie wrócić do cywilizacji.
Jak Christopher Knight przeżył tyle lat? Kradł. Dlatego na wieść o jego aresztowaniu w 2013 roku w USA rozgorzała dyskusja. Przeciwnicy i zwolennicy Pustelnika z North Pond spierali się nie tylko o winę i wymiar kary, lecz też o to, czy zatrzymany mówi prawdę. Jak to możliwe, że przez 27 lat nikt nie natknął się na niego w lasach Maine? Jak udało mu się przetrwać surowe i mroźne zimy, nie korzystając z niczyjej pomocy?

Antologia, Lawrence Block (red.)

Opowiadania inspirowane malarstwem Edwarda Hoppera

Alchemia obrazu i słowa – oto siedemnaście malarskich arcydzieł i siedemnaście nawiązujących do nich nowych opowiadań.
Autorami zebranych w tomie opowiadań są wybitni pisarze, m.in. Stephen King, Joyce Carol Oates, Lee Child i Michael Connelly. Teksty zebrał i zredagował Lawrence Block. Łączy je jedno – każdy powstał z inspiracji jakimś dziełem kultowego amerykańskiego malarza Edwarda Hoppera. Tematy, które artysta lubił i wybierał, są niczym filmowe kadry, które od razu skłaniają widza do snucia historii, uruchamiają wyobraźnię. Jego dzieła cechuje bardzo intymny nastrój. Autorzy opowiadań próbują uchwycić szczególne cechy malarstwa Hoppera. Niektórzy bezpośrednio nawiązują do sceny przedstawionej na płótnie, inni skupiają się na aurze, którą emanuje obraz, w jeszcze innych opowiadaniach pojawia się sam Hopper. Każde z opowiadań poprzedzone jest reprodukcją odpowiedniego obrazu i informacjami o jego twórcy.
Spis opowiadań:
1\. Dziewczęcy show - Megan Abbott
2\. Historia Caroline - Jill D. Block
3\. Soir Bleu - Robert Olen Butler
4\. Co się naprawdę wydarzyło - Lee Child
5\. Pokoje nad morzem - Nicholas Christopher
6\. Nocne ptaki - Michael Connelly
7\. Incydent z 10 listopada - Jeffery Deaver
8\. Rodzinny interes - Craig Ferguson
9\. Pokój muzyczny - Stephen King
10\. Kinooperator - Joe R. Lansdale
11\. Zbiory pastora - Gail Levin
12\. Biuro nocą - Warren More
13\. Kobieta w oknie - Joyce Carol Oates
14\. Martwa natura 1931 - Kris Nelscott
15\. Wieczorne okna - Jonathan Santlofer
16\. Kobieta w słońcu - Justin Scott
17\. Jesień w jadłodajni - Lawrence Block
Tytuł oryginału: *In Sunlight or In Shadow. Stories Inspired by the Paintings of Edward Hopper. Edited by Lawrence Block*

Kōbō Abe

"Goście rozglądali się bacznie i rozmawiali półgłosem:
- A gdzie ekran?
- Podobno ekran jest niepotrzebny. Film demonstrowany jest wprost w mózgu widza lub coś w tym rodzaju..."

Tytuł oryginału: *完全映画* (1986)