RealPlayer11GOLD.exe

krzywa_wieza_w_zabkowicach_slaskich02.jpg

Nie trzeba jechać do Pizy, aby na własne oczy zobaczyć k ...

Nie trzeba jechać do Pizy, aby na własne oczy zobaczyć krzywą wieżę. Wystarczy w tym celu przyjechać do Ząbkowic Śląskich. Właśnie tu znajduje się bowiem tego typu budowla, a jej odchylenie wynosi ponad dwa metry! Do dziś nie można dokładnie stwierdzić, kiedy powstała krzywa wieża ani w jakim celu ją zbudowano. Jedna z wersji głosi, że jest ona pozostałością dawnego zamku, który miał istnieć tu jeszcze przed lokacją miasta, o czym miałby świadczyć fakt, że najniższa część wieży zbudowana jest do wysokości około 10 metrów z kamienia. Część ceglana została przebudowana dopiero na przełomie XIV i XV wieku, równolegle z budową kościoła p.w. św. Anny. Dodatkowo dawne wejście do wieży jest położone na poziomie I piętra. Do wnętrza budowli pierwotnie można się było dostać jedynie po drabinie lub zewnętrznych schodkach. Pomieszczenie wewnątrz budowli, znajdujące się na poziomie przyziemia, dostępne tylko od góry mogło służyć jako loch głodowy. Obecnie loch głodowy jest w większości zasypany gruzem. Obecnie odchylenie wieży od pionu wynosi 2,14 m i nadal rośnie. Warto dodać, że podczas pomiarów dokonanych w 1977 stwierdzono, że odchylenie wynosi 1,98 m. Dziś krzywa wieża pełni funkcję punktu widokowego. W grudniu 2007 roku zakończył się gruntowny remont ścian zewnętrznych obiektu, dzięki czemu wieża odzyskała dawną świetność. **********************************************************************

pustynia_bledowska01.jpg

Pustynia ma około 30 km² powierzchni i rozciąga się międ ...

Pustynia ma około 30 km² powierzchni i rozciąga się między Błędowem, Kluczami i Chechłem w Parku Krajobrazowym Orlich Gniazd. Przez pustynie przepływa rzeka Biała Przemsza. Jest to jedyne takie miejsce w Europie. Na obszarze Pustyni Błędowska w trzeciorzędzie i czwartorzędzie rozciągały się głębokie i rozległe doliny wycięte przez ówczesne rzeki. Kolejne zlodowacenia nanosiły piasków i żwirów stopniowo zapełniając doliny piaskiem. Późniejsze ocieplenie klimatu spowodowało wzrost rośliności leśnej. Jeszcze do XIV wieku teren ten był porośnięty borem sosnowym. Jednak rozwój rolnictwa i hutnictwa w okolicach Olkusza, spowodował ich całkowite wycięcie. Doprowadziło to do odsłonięcia lotnych piasków, a teren nabrał pustynnego charakteru. Na pustyni występowały wydmy, których wysokość sięgała nawet 20 m, zdarzały się także burze piaskowe i fatamorgany. Jednakże w latach 50-tych część pustyni zaorano i obsadzono wierzbą kaspijską oraz sosną. Obecnie rośliność w dalszym sopniu zarasta pustynne piaski. Jeszcze do 70-tych lat na obszarze pustyni rosła endemiczna roślina - warzucha polska, która niewystępuje w żadnym innym miejscu Polski. Rosła ona w źródliskowym odcinku Białej Przemszy, gdyż wymaga ona źródlanej, zimnej i czystej wody oraz piaszczystego podłoża. W czasie II wojny światowej na obszarze Pustyni Błędowskiej ćwiczyły niemieckie oddziały Afrikakorps przed wysłaniem ich na front do Afryki Północnej. Obecnie część północna pustyni wykorzystywana jest jako poligon wojskowy, na których w 1999 roku ćwiczyły między innymi oddziały NATO. ****************************************************************************************************

jezioro_turkusowe02s.jpg

Jezioro Turkusowe, zwane także jeziorem Szmaragdowym, zn ...

Jezioro Turkusowe, zwane także jeziorem Szmaragdowym, znajduje się na wyspie Wolin w pobliżu Wapnicy w gminie Międzyzdroje. Powstało ono w 1945 roku, wcześniej na jego miejscu była odkrywkowa kopalnia kredy. Do wyrobiska przesączyła się woda z podziemnej rzeki i zatopiła wszystko. Jezioro Turkusowe ma 20 m głębokości, ale nie jest dużych rozmiarów - 1,6 ha. Mieni się ono wszystkimi odcieniami błękitu i zieleni. Kolor wody to zasługa rozpuszczonych w niej związków wapnia, a także białego wapiennego dna. Jezioro Turkusowe otoczone jest licznymi wzniesieniami, porośniętymi lasem oraz śródziemnomorską roślinnością. Na jednym z tych wzniesień zwanym Piaskowa Góra znajduje się punkt widokowy. Niedaleko Jeziora Turkusowego rośnie także pomnikowy dąb, o imieniu Prastary, który ma 680 cm w obwodzie. **********************************************************************

kaali01.jpg

Niemal idealnie okrągłe jezioro to jedna z największych ...

Niemal idealnie okrągłe jezioro to jedna z największych atrakcji Estonii. Powstało, gdy w VII wieku przed naszą erą z siłą bomby jądrowej uderzył w ziemię meteoryt. Meteoryt o masie 400-10000 ton wszedł w ziemską atmosferę z północnego wschodu z prędkością 15-45 km na sekundę. W zderzeniu z atmosferą rozpalił się i rozpadł na kawałki na wysokości 5-10 km. Największy, o masie 20-80 ton z prędkością 10-20 kilometry na sekundę uderzył z ogromną siłą w dolomitowe skały. Siła wybuchu wynosiła ok. 80 TJ (teradżuli), czyli 20 kiloton trotylu. Taką moc miała bomba jądrowa zrzucona na Hiroszimę. W promieniu sześciu kilometrów las został spopielony. Pożary ogarnęły całą wyspę Saaremę. Meteoryt wybił w ziemi krater o średnicy 110 metrów i głęboki na 22 m. Te 110 m to wartość średnia. Krater nie jest wszak idealnie okrągły i średnica waha się od 105 do 120 m. Osiem mniejszych odłamków uczyniło w promieniu kilkuset metrów kratery o średnicy 12-40 metrów i głębokości 1-4 m. Jeden z kraterów składa się z dwóch połączonych i ma długość 53 m. Eksplozja wyrzuciła dolomit, który utworzył wokół największego krateru wał wysokości 16 metrów. Reszta potężnego meteorytu spłonęła w atmosferze. Ale jego ślady są w okolicy. Niedawno osady w Kaali przebadał Grzegorz Uścinowicz, geolog z Poznania. Wyróżnił cztery rodzaje materii pochodzenia kosmicznego: kulki z tlenków żelaza z domieszką niklu, kulki węglowe, kulki krzemianowe oraz płytki z tlenków żelaza, ale bez domieszki niklu. To drobinki 50-200 mikrometrów (0,05-0,2 mm). Na podstawie znalezisk (największy kawałek meteorytu ma 38,4 g) znawcy określili, że był to oktaedryt gruboziarnisty (rodzaj meteorytu żelaznego). ****************************************************************************************************

Castalia.jpg

Bodaj najbardziej charakterystyczny budynek Hagi. Ale tr ...

Bodaj najbardziej charakterystyczny budynek Hagi. Ale trzeba chwilę go poszukać, bo jest ukryty pośród innych wieżowców. 104-metrowa Castalia to drugi co do wysokości (po Hoftoren znanym także jako Wieczne Pióro) budynek Hagi. W przeciwieństwie do futurystycznego Hoftoren, Castalia nawiązuje do tradycji budownictwa holenderskiego, z najlepszego, XVII-wiecznego okresu. Prostokątne okna z białymi ramami są jako żywo wyjęte ze starówek Amsterdamu, Haarlemu czy Hagi. Czerwonobrązowa elewacja imituje cegłę, podstawowy holenderski budulec. A kształt górnej części, złożonej z dwóch szpiczastych dachów, jako żywo przypomina spichrze, jakich pełno nie tylko w Holandii, ale całej północnej Europie, z Polską włącznie (vide Gdańsk). Niebieski dach to mrugnięcie okiem; stare holenderskie dachy były kryte blacha miedzianą, która z czasem przybiera zielona narwę. A że zielony dach zafundował sobie stojący tuż obok wieżowiec Zurychtower, to Graves, zaprojektowawszy oryginalny budynek, "pokrył" go dachem w oryginalnym kolorze. Ale to nie koniec oryginalności. Castalia ma 21 kondygnacji. Ale gdy się policzy w pionie okna, to wyjdzie dwa razy mniej. Bo przebiegły architekt jedno wielkie okno zaprojektował dla dwóch pięter. Szczyt w formie podwójnego szpicu imitującego dach jest tylko ozdobą. Wewnątrz nie mieszczą się żadne biura czy gabinety. Charakterystyczny kształt górnej elewacji sprawił, że budynek szybko zyskał miano Haskich Cycków. I jakby wszelkich oryginalności i mrugnięć było mało, do budynku wprowadziła się instytucja odpowiedzialna m. in. za... damskie piersi. Czyli – Ministerstwo Zdrowia, Zadowolenia, Opieki Społecznej i Sportu. Budowa Castalii rozpoczęła się w 1995 roku. Oddana została już trzy lata później, w 1998 roku. Ale rok 1995 to nie początek historii budynku, ale początek kolejnego etapu. Bo w tym miejscu stał inny wieżowiec, Transitorium. W 1967 roku zaprojektował go Jan Lukas. I zaraz został zbudowany, po czym wprowadziło się doń Ministerstwo Edukacji, Kultury i Sztuki (dziś mieszczące się w sąsiednim wieżowcu Hoftoren). W latach dziewięćdziesiątych uznano, że Transitorium jest mało oryginalne. I gmach został dosłownie obdarty ze skóry i wnętrzności. Pozostał tylko żelbetonowy i stalowy szkielet. I po obudowaniu go po raz drugi powstała Castalia. I właśnie dlatego budowa trwała tak krótko. ****************************************************************************************************

krzywe_domy_amsterdamu01.jpg

W Pizie jest tylko jedna Krzywa Wieża. W Amsterdamie krz ...

W Pizie jest tylko jedna Krzywa Wieża. W Amsterdamie krzywych domów – setki. W centrum miasta odnosi się wrażenie, że albo to my jesteśmy pod wpływem jakiegoś środka odurzającego, albo to architekt był na haju. Bo wyglądające jak ciasno sprasowane wieże domy są krzywe. Jedne – jak ledwie trzymający się na nogach Falstaff – są pochylone do przodu. Inne kiwają się jak okręt na fali – na bok. Tak naprawdę to ani my, ani projektanci, ani murarze nie byliśmy otumanieni. Te domy naprawdę są krzywe. Są one efektem dwóch podstawowych cech mieszkańców Amsterdamu: chytrości i skąpstwa. Mieszkańcy miasta, bogacącego się na handlu, od końca XVI wieku z całym ówczesnym światem, byli na każdym kroku podskubywani przez magistrat, nakładający coraz to nowe podatki. I były tego efekty; w XVII wieku Amsterdam był najbogatszym miastem Europy. Ale tego bogactwa nie widać po budownictwie. Domy nie kapią od złota, jak choćby w Polsce. Nie ma gigantycznych pałaców. Same domy są niezbyt wielkie i skromne. W porównaniu z tymi, jakie sobie wystawiali mieszczanie nawet w Warszawie, były wręcz ubogie, choć zasobność kiesy tego drugiego stanowiła drobny ułamek pierwszego. Bo najzamożniejszym amsterdamskim kupcom wystarczało, że mają dom w reprezentacyjnym miejscu, gdzie mogli budować tylko najznamienitsi. Rada miejska uchwaliła bowiem, że działki budowlane nad kanałami Panów, Cesarskim i Książęcym, mogą nabywać wyłącznie najbogatsi mieszkańcy. A skoro wyznacznikiem pozycji społecznej jest sama lokalizacja, to po co trwonić pieniądze na ozdoby? Nic wiec dziwnego, że spora część bomów jest zdobiona – delikatnie mówiąc – z dużym umiarem. Domy są wąskie, bo rada ustaliła też maksymalne wymiary domów. Nie mogły być szersze niż 9 metrów i wyższe niż 60 m. Oczywiście nikt na grząskim terenie nie wznosił takich wież. Domy mają przeciętnie 3-5 zasadniczych kondygnacji, plus 1-3 kondygnacje na poddaszu. Ich wysokość w praktyce nie przekracza 20 metrów. ****************************************************************************************************

The Sage Gateshead.jpg

Budynek zachwyca nie tylko swoim wyglądem, ale także wła ...

Budynek zachwyca nie tylko swoim wyglądem, ale także własnościami akustycznymi sal znajdujących się wewnątrz. I nie tylko sal, bo nawet hol budynku został zaprojektowany tak, aby mogły się w nim odbywać występy. Całkowity koszt budowy obiektu wyniósł ponad 70 mln funtów. Głównym patronem budynku jest firma The Sage Group, która zasłużyła się na tyle, aby nadać budynkowi własną nazwę. Otwarcie The Sage Gateshead odbyło się w dniach 17-19 grudnia 2004 roku. Miało ono specyficzny charakter, gdyż nie zorganizowane uroczystej gali dla zaproszonych gości, lecz liczne koncerty, a wstęp na nie był bezpłatny. Budynek z zewnątrz wyróżnia się niezwykłą konstrukcją ze stali nierdzewnej oraz szkła. W środku znajdują się trzy sale: główna z 1700 miejscami, mniejsza z 400 miejscami oraz sala przeznaczona na próby. Pozostała cześć budynku została tak zaprojektowane, aby zapewnić znajdującym się w środku pomieszczeniom jak najlepsze własności akustyczne. W pierwszej sali istnieje nawet możliwość obniżania i podwyższania paneli sufitu tak żeby dostosować akustykę do konkretnego typu muzyki. W budynku znajduje się również Centrum Edukacji Muzycznej, gdzie mają miejsce różnego typu kursy, warsztaty czy lekcje gry na instrumentach. The Sage Gateshead jest otwarty dla publiczności nawet jeśli nie odbywają się w tym czasie żadne występy. Odwiedzający mogą przyglądać się trwającym próbom i warsztatom. ****************************************************************************************************

De Loonse en Drunense Duinen.jpg

To największe śródlądowe wydmy w zachodniej Europie, zwa ...

To największe śródlądowe wydmy w zachodniej Europie, zwane Brabancką Saharą. 3,5 tys. ha piaszczystych wydm, lasów sosnowych, wrzosowisk i torfowisk, od roku 2002 jest chronionych jako Park Narodowy De Loonse en Drunense Duinen. I pomyśleć, że jeszcze tysiąc lat temu wszędzie rosły tu lasy sosnowe. Owszem, marne, bo na litym piasku niewiele urośnie, ale były. Ale okoliczni rolnicy systematycznie wycinali drzewa, a trawę zgryzały owce. Przypieczętowanie losu terenu w środkowej Brabancji Północnej pomiędzy Loon op Zand, Kaatsheuvel, Drunen, 's-Hertogenbosch, Vught i Undenhout nastąpiło w średniowieczu. Niderlandzkie sukno podbiło Europę. I rolnicy zaczęli na masowa skalę hodować owce, z których wełny produkowano tę tkaninę. Owce zgryzły doszczętnie ubogą roślinność, ich wąskie kopyta zniszczyły darń i uwolniły piasek. Wiatry wywiały resztki gleby i zaczęły zasypywać piaskiem coraz większe obszary. Mieszkańcy wsi Efteling musieli uciekać; ich domy zostały przykryte przez wędrujące wydmy. Od XIV wieku zaczęto na granicy piasku sadzić gęste szpalery dębowe, by powstrzymać coraz bardziej rozrastającą się pustynię. Ale te drzewa, wymagające dobrych gleb, rosły tu bardzo słabo i szybko zostały zasypane. Do dziś straszą ich kikuty, niektóre jeszcze żywe. Od XVIII wieku jako zaporę przeciwko wydmom zaczęto stosować sadzenie lasów sosnowych i odpornych na suszę traw, głównie wydmuchrzycy piaskowej (Ammophila arenaria). To okazało się skuteczne; wydmy stanęły. Tam, gdzie niepodzielnie panowały, wciąż zmieniają swoje kształty, jak na prawdziwej pustyni. Ale zapora z traw i sosen działa. Piasek nie poddaje się, wciąż próbuje szturmować las, zasypując go, ale bez większego efektu. Nie ma tu zbyt wielu gatunków roślin. Na wydmach rosną odporne gatunki traw. Tam, gdzie są jakieś skrawki próchnicy, rosną mchy, głównie płonnik. Z drzew sosny, brzozy, dęby (pozostałości pierwszych prób zatrzymania piasku) oraz egzotyczne gatunki sosen (głównie sosna błotna w wilgotnych miejscach). Do tego wrzosy i wrzośce na wrzosowiskach. ****************************************************************************************************

L'Oceanogràfic.jpg

L'Oceanogràfic jest ogromnym kompleksem akwariów położon ...

L'Oceanogràfic jest ogromnym kompleksem akwariów położonym we wschodniej części Walencji. Na łącznej powierzchni około 110000 metrów kwadratowych prezentowane są ekosystemy występujące na całym świecie. Kompleks wchodzi w skład Ciudad de las Artes y las Ciencias, czyli Miasteczka Sztyki i Nauki. Budowla została otwarta w 2002 roku i jest największym oceanarium w Europie. Składa się ono z 9 dwupoziomowych wież, w których przestawione są różne ekosystemy. W oceanarium żyje 45000 zwierząt z 500 różnych gatunków. Występują tu rekiny, pingwiny, delfiny, lwy morskie, morsy, a także białuchy (walenie). Park podzielony jest na 10 obszarów, które odzwierciedlają ekosystemy Morza Śródziemnego, Morza Czerwonego, terenów polarnych, wysp, mórz tropikalnych oraz o umiarkowanej temperaturze. Kompleks obejmuje również delfinarium, audytorium z akwarium prezentującym Morze Czerwone, obszar odzwierciedlający tereny bagien namorzynowych, moczarów oraz ogród z ponad 80 gatunkami roślin. ****************************************************************************************************

lofoty01.jpg

Lofoty to archipelag na Morzu Norweskim u północno-zacho ...

Lofoty to archipelag na Morzu Norweskim u północno-zachodnich wybrzeży Norwegii, oddzielony od stałego lądu cieśniną Vestfjorden. Znany jest ze swojego wyjątkowego piękna, a także z jednej z największych na świecie anomalii termicznej. Największymi wyspami Lofotów są Austvågøy, Gimsøy, Vestvågøy, Flakstadøya oraz Moskenesøya, a ogólna powierzchnia lądowa archipelagu wynosi 1227 km². Choć Lofoty leżą w obszarze Koła Podbiegunowego to temperatura jest tam znacznie wyższa niż w innych miejscach o podobnej szerokości geograficznej. Główną przyczyną tej anomalii jest ciepły prąd morski opływający Europę od zachodu - Golfstrom (Prąd Zatokowy) oraz jego przedłużenie - Prąd Północnoatlantycki. ****************************************************************************************************

RealPlayer11GOLD.exe

michal23232