HISTORYCZNE

Dżuma była kataklizmem siejącym większe spustoszenie niż wojny. Żadna wojna nie pochłonęła tylu ofiar. Minęło 400 lat, lecz choroba, która zabiła miliony ludzi, wciąż pozostaje tajemnicą.

Oryginalny tytuł: Hidden Worlds: Underground Rome
Gatunek: Film dokumentalny
Produkcja: Holandia
Rok produkcji: 2007
Lektor: Janusz Szydłowski
Starożytny Rzym zajmował powierzchnię około tysiąca dwustu hektarów. Miasto otaczały mury Aureliana, wzniesione w latach 271 - 275. Wspaniałe zabytki, które zwykle oglądają turyści zwiedzający Rzym, to tylko fragment tego, co można znaleźć pod powierzchnią tej tętniącej życiem metropolii. W podziemiach kryje się bowiem drugie Wieczne Miasto. Spoczywa pod ziemią od upadku cesarstwa rzymskiego. Pod każdym budynkiem współczesnego Rzymu znajdują się pozostałości starożytnych budowli. W zakamarkach domów, świątyń, dróg i akweduktów kryją się prawdziwe cuda.

W ciągu trzech tysięcy lat poziom powierzchni miasta systematycznie się podnosił. W niektórych miejscach podniósł się nawet o 20 metrów. Zmiany następowały wskutek powodzi, trzęsień ziemi lub pożarów. Gruz zasypywał pozostałości budowli, a na powierzchni powstawały nowe.

Ekipa filmowa towarzyszy grupie archeologów i speleologów, którzy odkrywają dla potomności najtajniejsze sekrety miasta: starożytne wille, cmentarze, świątynie, drogi i akwedukty. Pod ziemią archeolodzy odnajdują ślady wielu okresów historycznych. W pracach badawczych posługują się starożytnym planem "forma urbis". Jest to niezwykle dokładna mapa miasta wykuta w marmurowych płytach. Zachowało się ok. 10% planu, na którym zaznaczono większość zabytków. Przykładem wielowiekowej historii Rzymu jest Bazylika św. Klemensa, która powstała w XII wieku. Zbudowano ją na ruinach kościoła z V wieku, pod którym z kolei, znajdują się pozostałości starożytnego domu, drogi, mitreum oraz magazynu. Podczas budowy bazyliki kościół z V wieku został zmniejszony. Pierwotnie był nieco większy, niż świątynia znajdująca się nad nami. Doskonale widać to na freskach, których postaci nie mieszczą się w nowej przestrzeni.

W 1890 roku kościół odkryli irlandzcy dominikanie. Dzisiaj można wejść do bazyliki, zwiedzić pozostałości wcześniejszego kościoła, po czym zejść do starożytnego domu, magazynu i sanktuarium boga Mitry. Jednak najmocniej pamięć starożytności przywołują rzymskie katakumby - podziemne cmentarze wydrążone w miękkiej skale wulkanicznej. Mają długość ponad trzystu metrów. Ulokowano je w pobliżu dróg wyjazdowych z miasta, poza murami starożytnego Rzymu. Pochowano w nich tysiące ludzi.

Archeolodzy zamierzają przywrócić światu kolejne zabytki. Pod ziemią kryje się bowiem jeszcze wiele skarbów. Wieczne Miasto powoli ujawnia swoje tajemnice.